مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان قزوین با فرارسیدن فصل گرما و افزایش تقاضا برای مصرف آب، بر ضرورت مدیریت بهینه منابع آبی از سوی شهروندان تاکید کرد.

داراب بیرانوندی در گفتگوی ویژه خبری این مرکز با اشاره به وضعیت ذخایر آبی استان گفت: اگرچه از اواخر اسفندماه شاهد بارش‌های مطلوبی بودیم، اما با نگاهی به آمار بلندمدت سال آبی از ابتدای مهرماه تاکنون، استان قزوین همچنان با کاهش ۲۵ درصدی بارندگی نسبت به میانگین کشوری مواجه است.

وی با تبیین وضعیت دشت قزوین افزود: به دلیل خشکی زمین در فصول پاییز و زمستان، بارش‌های اخیر نتوانست تاثیر مطلوبی بر تقویت سفره‌های زیرزمینی و آبخوان‌ها داشته باشد و بخش عمده‌ای از این بارش‌ها به جای نفوذ در زمین، تبخیر شده است.

مدیرعامل آبفای استان قزوین تصریح کرد: وضعیت منابع آبی در چاه‌ها و چشمه‌های دامنه‌های جنوبی البرز نیز نشان‌دهنده آن است که بارندگی‌ها نتوانسته کمبود‌های قبلی را جبران کند؛ لذا پایداری شبکه توزیع آب در تابستان پیش رو، نیازمند همراهی و مدیریت مصرف توسط مردم است.

بیرانوندی با ارائه آماری از وضعیت مصرف آب در استان اظهار داشت: سرانه مصرف آب برای هر نفر در شبانه‌روز در استان قزوین به طور متوسط ۱۹۲ لیتر است که این عدد در فصل تابستان به ۲۲۰ لیتر نیز می‌رسد؛ این در حالی است که الگوی استاندارد تعریف شده از سوی وزارت نیرو بین ۱۲۰ تا ۱۵۰ لیتر است.

وی با تاکید بر لزوم رعایت الگوی مصرف، خاطرنشان کرد: الگوی مصرف برای هر خانوار ماهانه ۱۱ مترمکعب (۱۱ هزار لیتر) تعیین شده است که با رعایت آن، امکان تأمین پایدار آب برای تمامی هم‌استانی‌ها فراهم خواهد بود.

مدیرعامل آبفای قزوین با اشاره به اینکه مدیریت مصرف به معنای کم‌مصرفی نیست بلکه به معنای «درست مصرف کردن» است، تصریح کرد: در کنار اقدامات سخت‌افزاری و قانونی، نهادینه‌سازی فرهنگ صرفه‌جویی، کلید اصلی عبور از چالش‌های احتمالی در فصل گرمای امسال است.

بیرونوندی همچنین با اشاره به وضعیت حساس منابع آبی استان، بر لزوم همراهی مردم در مدیریت مصرف به ویژه در آستانه فصل گرما تاکید کرد.

وی با بیان اینکه هم‌اکنون ۳۴ درصد از مشترکان استان، الگوی مصرف را رعایت می‌کنند، افزود: این گروه از مشترکان، تنها ۱۵ درصد از حجم مصرف آب را به خود اختصاص داده‌اند؛ این در حالی است که نزدیک به ۱۵ درصد از مشترکان در گروه «بد مصرف» قرار دارند و بیش از دو برابر الگو، یعنی فراتر از ۲۰ هزار لیتر در ماه آب مصرف می‌کنند که این گروه به تنهایی ۳۰ درصد منابع آبی را مصرف می‌کنند.

مدیرعامل آبفای قزوین با اشاره به چالش‌های تامین آب شرب افزود: به دلیل شرایط اقلیمی و کاهش بارندگی‌ها، استان قزوین با افت شدید سطح آب‌های زیرزمینی مواجه است؛ به طوری که به‌طور متوسط سالانه بین ۸ تا ۱۴ درصد با کاهش آبدهی چاه‌ها روبه‌رو هستیم.

بیرونوندی تصریح کرد: شرکت آبفا برای جلوگیری از قطع جریان آب و مدیریت تنش‌های آبی، هرساله با حفاری و تجهیز چاه‌های جدید، کمبود آب حدود ۲۰۰ هزار نفر از جمعیت استان را جبران می‌کند. در همین راستا، برای تابستان پیش رو نیز حفر و تجهیز بیش از ۶۰ حلقه چاه در دستور کار قرار گرفته که عملیات اجرایی بخش قابل توجهی از آن به پایان رسیده است.

وی در خصوص طرح‌های کلان برای تامین آب پایدار گفت: انتقال آب سد طالقان به دشت قزوین و همچنین اجرای طرح آبرسانی به ۳۰ روستا و ۵ شهر از سد بالاخان‌لو، از جمله برنامه‌های بلندمدت وزارت نیرو برای نجات دشت قزوین و تامین آب شرب است.

وی با تقدیر از پیگیری‌های استاندار و نمایندگان استان در راستای تسریع در اجرای پروژه‌های انتقال آب افزود: با وجود پیگیری‌های جهادی، این پروژه‌ها به تابستان امسال نمی‌رسند و همچنان مدیریت مصرف توسط مردم، اصلی‌ترین راهکار عبور از تنش آبی در کوتاه مدت است.

مدیرعامل آبفای استان در ادامه خاطرنشان کرد: هدف دولت و وزارت نیرو، سوق دادن مشترکان به سمت رعایت الگوی مصرف است و امیدواریم با همکاری مردم، تابستان امسال را با کمترین چالش در بخش تامین آب شرب شهر‌ها و روستا‌های دارای تنش آبی سپری کنیم.

داراب بیونوندی، با تأکید بر اهمیت مدیریت مصرف آب و حفاظت از منابع زیرزمینی، از سیاست‌های تشویقی جدید وزارت نیرو و شرکت آب‌وفا برای مشترکین کم‌مصرف خبر داد.

بیونوندی اظهار داشت: طبق قوانین جدید، ۳۴ درصد از مشترکین استان در زمره مصرف‌کنندگان در سطح «الگو» قرار دارند که می‌توانند با رعایت این الگو، از مزایای اقتصادی بهره‌مند شوند.

وی افزود: «قانونگذار و وزارت نیرو دو بسته تشویقی را برای کسانی که نسبت به سال گذشته کاهش مصرف داشته باشند، در نظر گرفته‌اند که شامل تخفیف ۲۰ درصدی در تعرفه آب خواهد بود.

مدیرعامل شرکت آب‌وفای قزوین با اشاره به اهمیت استفاده از تجهیزات کم‌مصرف، از شهروندان خواست تا با نصب وسایل کاهنده بر روی شیرآلات، لوازم آشپزخانه و استفاده از کولر‌های هوای کم‌مصرف (مانند مدل‌های پلیمری)، میزان مصرف خود را مدیریت کنند. وی خاطرنشان کرد: «استفاده از این وسایل ساده می‌تواند تا ۳۰ درصد و در برخی موارد حتی تا ۵۰ درصد مصرف آب را در منازل کاهش دهد.»

بیونوندی با اشاره به چالش‌های مربوط به مصرف در فصل تابستان، به‌ویژه مصرف بالای کولر‌های آبی را مورد تأکید قرار داد و گفت: «کولر‌های آبی در شبانه‌روز مصرف بسیار بالایی دارند؛ لذا توصیه می‌شود با جایگزینی تجهیزات مدرن، از فشار بر شبکه و منابع جلوگیری شود.»

وی در ادامه با ارائه یک تحلیل آماری از اهمیت مدیریت مصرف، اظهار داشت: «کاهش تنها ۱۰ تا ۱۵ درصدی مصرف سرانه، می‌تواند فشار بر منابع را به شدت کاهش دهد. مدیریت مصرف به معنای آن است که با کاهش مصرف، نیاز به حفر چاه‌های جدید و مواجهه با بحران‌هایی نظیر فرونشست زمین را به حداقل برسانیم. در واقع، هرگونه کاهش در مصرف سرانه، به معنای تأمین آب برای هزاران نفر از جمعیت بدون نیاز به توسعه زیرساخت‌های جدید است.»

مدیرعامل شرکت آب‌وفای قزوین همچنین با تأکید بر شعار «آب، سرمایه مشترک است»، از تمامی شهروندان خواست تا در مدیریت این سرمایه حیاتی با شرکت آب‌وفا مشارکت داشته باشند تا از آسیب‌های جبران‌ناپذیر ناشی از افت سطح آب‌های زیرزمینی و فرونشست زمین جلوگیری شود.

وی، با اشاره به چالش‌های پیش روی منابع آب در سطح استان، بر ضرورت تغییر رویکرد جامعه نسبت به مصرف آب تأکید کرد. وی اظهار داشت که با توجه به روند کاهش سطح سفره‌های زیرزمینی و بروز پدیده فرونشست در برخی مناطق از جمله بوئین‌زهرا، مدیریت هوشمندانه منابع آب دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت برای حفظ زیست‌محیط و کیفیت زندگی نسل‌های آتی است.

بیرونوندی، با اشاره به ساختار مالی شرکت آب و فاضلاب، اظهار داشت: «شرکت آب و فاضلاب به عنوان یک نهاد خدماتی، با چالش‌های مالی قابل توجهی در بخش تامین هزینه‌های تولید و انتقال آب مواجه است. طبق صورت‌های مالی سال گذشته، قیمت تمام‌شده هر مترمکعب آب در استان حدود ۷ هزار و ۴۰۰ هزار تومان بوده است، در حالی که نرخ دریافتی از مشترکین حدود ۴ هزار تومان برآورد می‌شود.»

وی افزود: «این بدان معناست که تنها حدود ۶۰ درصد از هزینه‌های تولید و انتقال آب توسط مشترکین تامین می‌شود و مابقی هزینه‌ها از طریق یارانه و حمایت‌های دولتی پوشش می‌یابد تا امکان ارائه خدمات به مردم فراهم شود.»

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب قزوین با ابراز نگرانی از وضعیت منابع آب زیرزمینی در دشت‌های استان، خاطرنشان کرد: «کاهش سطح سفره‌های زیرزمینی پدیده‌ای است که برخلاف دریاها، بازگشت‌پذیری بسیار دشواری دارد. برخلاف منابع سطحی، وقتی آب زیرزمینی از دست می‌رود، ساختار زمین همچون یک اسفنج خالی می‌شود و این موضوع منجر به پدیده فرونشست زمین در مناطقی نظیر بوئین‌زهرا شده است.»

وی با اشاره به آمار چاه‌های موجود افزود: «در حال حاضر بیش از ۵ تا ۶ هزار چاه مجاز در دشت‌ها فعالیت دارند و تعداد چاه‌های غیرمجاز نیز بسیار فراتر از این رقم است. این وضعیت باعث شده حجم ذخایر آب زیرزمینی از حدود ۳۰ میلیارد مترمکعب در گذشته، به تنها ۱۰ میلیارد مترمکعب کاهش یابد که این یک زنگ خطر جدی برای کیفیت و کمیت آب است.»

بیرونوندی در پایان با اشاره به اقدامات شرکت در حوزه فرهنگ‌سازی، اظهار داشت: «ما معتقدیم مدیریت مصرف باید از پایه و از طریق آموزش در مدارس آغاز شود. در همین راستا، پویش “نخستین واژه آب” با مشارکت حدود ۱۴ هزار دانش‌آموز پایه اول ابتدایی برگزار شد تا مفاهیم مدیریت مصرف از کودکی در خانواده‌ها نهادینه شود.»

وی همچنین به اجرای طرح‌های تخصصی نظیر پویش “بانوی آب” و ارائه مشاوره‌های فنی به ادارات و سازمان‌های دولتی برای بهینه‌سازی مصرف در تجهیزات و زیرساخت‌ها اشاره کرد و تأکید نمود که حفظ این سرمایه ملی، مستلزم همکاری تنگاتنگ دولت، شرکت‌های خدماتی و بیش از هر چیز، مسئولیت‌پذیری شهروندان است.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان ضمن تشریح اقدامات این شرکت در حوزه‌های کیفی و خدمات‌رسانی، بر اهمیت صیانت از منابع آب شرب به عنوان سرمایه‌ای ملی و حیاتی تأکید کرد.

بیرونوندی با اشاره به ایام خانه‌تکانی و روز‌های پایانی سال، از شهروندان خواست تا با رعایت الگوی صحیح مصرف، خادمان خود در صنعت آب را یاری کنند. مدیرعامل آبفای استان با بیان اینکه هزینه تمام‌شده تولید و توزیع آب شرب بسیار بالا است، افزود: اگرچه بیشترین حجم مصرف آب در بخش کشاورزی است، اما حساسیت و هزینه بالای تأمین آب شرب، مدیریت بهینه آن را در بخش خانگی به یک ضرورت انکارناپذیر تبدیل کرده است.

این مقام مسئول با تأکید بر سلامت آب شبکه توزیع، خاطرنشان کرد: با تلاش شبانه‌روزی همکاران، سالانه بیش از ۴۰۰ هزار نمونه‌برداری از کیفیت آب انجام می‌شود.

وی تصریح کرد: علاوه بر نظارت‌های داخلی، دانشگاه علوم پزشکی نیز به عنوان دستگاه ناظر مستقل، سلامت آب را به صورت مداوم پایش می‌کند که نتایج آن، کیفیت آب شرب استان را در سطح استاندارد‌های مطلوب و قابل دفاع قرار داده است.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب قزوین با قدردانی از حمایت‌های دستگاه قضایی در برخورد با متخلفان، اظهار داشت: انشعابات غیرمجاز نوعی سرقت آب محسوب شده و فشار شبکه را به شدت کاهش می‌دهد، به گونه‌ای که هر یک انشعاب غیرمجاز می‌تواند موجب قطع آب یا افت فشار برای ۱۵ تا ۲۰ خانوار شود.

وی افزود: سال گذشته با شناسایی بیش از ۲۶۰۰ مورد مصرف غیرمجاز که ۸۶۰ مورد آن انشعاب غیرمجاز مستقیم بود، برخورد‌های قانونی و جریمه‌های سنگینی اعمال شد. وی از هموطنان خواست گزارش‌های خود را از طریق سامانه شبانه‌روزی ۱۲۲ اعلام کنند و یادآور شد: پاداش‌های ویژه‌ای برای گزارش‌دهندگان این موارد در نظر گرفته شده است که پیش از هر اقدامی پرداخت می‌شود.

این مسئول با اشاره به پیشرو بودن استان قزوین در ارائه خدمات الکترونیک، گفت: از ۱۸۶ هزار خدمت ارائه شده در سال گذشته، ۴۶ هزار خدمت به صورت غیرحضوری انجام شده است. وی از مردم خواست برای کاهش مراجعات حضوری، از سامانه ۱۲۲، وب‌سایت شرکت آب و فاضلاب و دفاتر پیشخوان دولت استفاده کنند.

مدیرعامل آبفای استان با اشاره به اقدامات پدافند غیرعامل این شرکت، خاطرنشان کرد: با تدابیر اندیشیده شده، سناریو‌های مختلف بحرانی و جنگی بررسی و برنامه‌ریزی‌های لازم جهت پایداری شبکه توزیع آب انجام شده است. وی ضمن قدردانی از همکارانی که در ایام تعطیلات برای حفظ این پایداری تلاش کردند، تأکید کرد: آمادگی لازم برای مدیریت شرایط اضطراری در استان وجود دارد تا کوچک‌ترین خللی در خدمات‌رسانی به مردم ایجاد نشود.

داراب بیونوندی، از پیشرفت‌های اخیر در پروژه‌های زیرساختی حوزه آب و تصفیه خبر داد و تأکید کرد که با همکاری بسیج سازندگی، تلاش‌های گسترده‌ای برای تکمیل مجتمع‌های آبفراهم‌کن در سطح استان در حال انجام است.

مدیرعامل شرکت آب‌وفراهم‌کن قزوین با اشاره به اینکه از مجموع ۴۲ مجتمع تعریف‌شده، پروژه‌ها در مراحل پایانی هستند، اظهار داشت: «در حال حاضر مجتمع‌های “ماهی‌مال” و “رازان” با موفقیت به بهره‌برداری رسیده‌اند و مجتمع “راهزن” نیز با ورود آب به مدار، در حال خدمت‌رسانی به ساکنان منطقه است. انتظار می‌رود مجتمع آب‌وفراهم‌کن آب‌فراز نیز در آینده‌ای نزدیک به طور رسمی افتتاح شود.»

وی در ادامه به وضعیت دو مجتمع “فارس‌جین” و “ضی‌آباد” پرداخت و گفت: در مجتمع فارس‌جین با ۱۹ روستا سروکار داریم که با همکاری بسیج سازندگی، بیش از ۱۰۰ کیلومتر خط لوله در سال جاری احداث شده است. پیش‌بینی می‌شود این مجتمع تا پایان سال جاری میلادی به طور کامل به بهره‌برداری برسد. همچنین در مجتمع ضی‌آباد (تاکستان) با وجود چالش‌های فنی که منجر به تغییر در طراحی طرح شد، پیشرفت‌های قابل توجهی حاصل شده و تیم‌های اجرایی مشغول تکمیل نهایی آن هستند.»

بیونوندی در پاسخ به پرسش در مورد مجتمع‌های باقی‌مانده افزود: «مجتمع الموت نیز در برنامه‌های آتی قرار دارد، اما در حال حاضر تمرکز اصلی بر تکمیل دو مجتمع مذکور است. همچنین به دلیل محدودیت‌های منابع اعتباری، اولویت با پروژه‌هایی است که بیشترین بازدهی را برای مردم به همراه داشته باشند.»

در بخش تصفیه‌خانه‌ها، مدیرعامل شرکت آب‌وفراهم‌کن قزوین خبر داد: در سال جاری، دو تصفیه‌خانه مهم در استان افتتاح خواهد شد. تصفیه‌خانه “البرز” با ظرفیت تولید ۲۳ هزار مترمکعب در شبانه‌روز و با اعتباری بالغ بر ۵۰۰ میلیارد تومان، تا پایان سال مالی به بهره‌برداری می‌رسد. علاوه بر این، روستای “نیکویه” نیز دومین منطقه خواهد بود که تصفیه‌خانه جدید آن وارد مدار می‌شود. این روند نشان‌دهنده سرعت بالای اجرای پروژه‌هاست، به طوری که در سال اخیر، میانگین زمان تکمیل هر تصفیه‌خانه به کمتر از یک سال کاهش یافته است.