پوست بزرگ‌ترین اندام بدن است و باید یک عمر دوام بیاورد. علاوه بر اینکه پوست سالم ما را جوان‌تر نشان می‌دهد، برای سلامت کلی بدن هم مفید است. اما پوست به‌عنوان سد میان بدن و دنیای بیرون، آسیب‌های زیادی می‌بیند.

به گزارش وقایع خبری به نقل از مادران دختران ؛ ژان کروتمن (Jean Krutmann)، استاد پوست‌شناسی در مؤسسه تحقیقات لایبنیتس برای پزشکی محیطی، می‌گوید: بسیاری از عوامل محیطی در پیری پوست نقش دارند؛ از جمله آلودگی هوا، ازون و تغییرات اقلیمی.

او می‌افزاید: به مدت چندین دهه تصور می‌کردیم تابش فرابنفش عامل اصلی پیری پوست ناشی از محیط است، اما می‌دانیم این درست نیست. طول‌موج‌های دیگر نور خورشید، مانند نور مرئی و تابش فروسرخ، هم می‌توانند به پیری کمک کنند. حتی افزایش دما هم می‌تواند در این فرایند نقش داشته باشد.

علاوه بر این، گذر زمان هم اثر خود را می‌گذارد. با افزایش سن، به‌تدریج کلاژن از دست می‌دهیم. کلاژن پروتئینی است که ساختار پوست را می‌سازد و کاهش آن می‌تواند به چین‌وچروک منجر شود.

یکی از عواملی که می‌تواند به حفظ سلامت پوست کمک کند و به آن کمتر توجه شده، رژیم غذایی است. در ادامه، چند گروه غذایی مفید برای پوست از چربی‌های سالم گرفته تا غذاهای تخمیری را مرور می‌کنیم.

میوه‌ها و سبزیجات رنگارنگ

پژوهش‌های فراوانی نشان می‌دهد رژیم غذایی سرشار از گیاهان برای سلامت پوست مهم است. میوه‌ها و سبزیجات رنگارنگ حاوی آنتی‌اکسیدان‌های قوی هستند که از پوست در برابر آسیب آلودگی و نور خورشید محافظت می‌کنند. هویج، فلفل و گوجه‌فرنگی سرشار از کاروتنوئیدها هستند که در بافت چربی ذخیره می‌شوند و در برابر پرتوهای فرابنفش محافظت ایجاد می‌کنند.

فولکر بوم (Volker Böhm)، استاد شیمی مواد غذایی در دانشگاه فریدریش شیلر ینا، می‌گوید: هرچند کرم ضدآفتاب مهم است، اما مصرف منظم غذاهای سرشار از کاروتنوئید در تمام سال، محافظتی پایه در برابر آفتاب ایجاد می‌کند؛ حدوداً معادل کرم ضدآفتاب با اس‌پی‌اف (SPF) ۲ تا ۳.

افزودن کمی چربی سالم مانند روغن زیتون به گوجه‌فرنگی یا هویج، جذب این آنتی‌اکسیدان‌ها را برای بدن آسان‌تر می‌کند.

بتاکاروتن همچنین می‌تواند به ویتامین آ/ A تبدیل شود که برای رشد سلول‌های پوست و محافظت از پوست در برابر عفونت مهم است. کاروتنوئیدها می‌توانند به سلول‌های پوست در تولید اسید هیالورونیک کمک کنند؛ اسید هیالورونیک مولکولی است که استحکام و کشسانی پوست را حفظ می‌کند.

همین رنگدانه‌ها ممکن است به تقویت کلاژن هم کمک کنند. یافته یک مطالعه‌ کوچک نشان داد، زنانی که ده ماه مکمل کاروتنوئید مصرف کردند، در کلاژن و الاستین پوستشان بهبود ایجاد شد.

کروتمن می‌گوید: برای بهره‌مندی از این فواید، باید این غذاها را به‌طور مداوم مصرف کنیم: هر آنتی‌اکسیدانی که می‌خورید، معمولاً هشت تا ۱۰ هفته طول می‌کشد تا اثر قابل اندازه‌گیری داشته باشد.

انبه و ویتامین ث

مطالعه‌ای روی زنان یائسه به رهبری ویوین فام (Vivien Fam) در دانشگاه کالیفرنیا دیویس نشان داد شرکت‌کنندگانی که ۱۶ هفته، هفته‌ای چهار بار، هر بار ۸۵ گرم انبه خوردند، اندازه چین‌وچروک‌های موجود و تعداد چین‌وچروک‌های جدید پوستشان کاهش یافت. پژوهشگران حدس می‌زنند این اثر ممکن است به کاروتنوئیدها و آنتی‌اکسیدان‌های فالونوئید و مانگیفرین مربوط باشد.

با این حال، همین مطالعه نشان داد خوردن حدود ۲۵۰ گرم انبه در روز چین‌وچروک را افزایش می‌دهد. رابرت هکمن (Robert Hackman)، از نویسندگان این مطالعه، می‌گوید دلیل آن مشخص نیست، اما ممکن است به قند بالای انبه مربوط باشد: فرض ما این است که قند به مولکول‌های پوست آسیب می‌زند.

انبه و مرکبات سرشار از ویتامین ث/ C هستند. این ویتامین به تولید کلاژن کمک می‌کند و به‌عنوان آنتی‌اکسیدان از پوست در برابر آسیب خورشید محافظت می‌کند. مطالعات نشان می‌دهد ویتامین ث ممکن است به بهبود آبرسانی پوست و کاهش لکه‌های پوستی کمک کند.

چربی‌های سالم

مصرف زیاد مغزها و دانه‌ها می‌تواند برای پوست مفید باشد. مطالعه‌ای کوچک نشان داد افرادی که ۱۶ هفته بادام خوردند، چین‌وچروک کمتری نسبت به افرادی داشتند که میان‌وعده دیگری می‌خوردند. ویتامین ای/E که در مغزها و دانه‌ها فراوان است، از پوست در برابر آسیب سلولی و پیری محافظت می‌کند. منابع خوب این ویتامین شامل بادام، فندق، دانه کاج و بسیاری از روغن‌های دانه است.

مغزها همچنین حاوی اسیدهای چرب امگا۶ هستند که می‌توانند سد پوست را تقویت کنند و آن را مرطوب‌تر نگه دارند. نوع دیگری از چربی سالم مفید برای پوست، امگا۳ است که در ماهی‌های چرب و جلبک یافت می‌شود. ماهی‌های سرشار از امگا ۳ شامل سالمون، ساردین و ماهی خال‌مخالی است و مطالعات کوچک نشان می‌دهد می‌توانند حساسیت پوست به خورشید را کاهش دهند و به حفظ کلاژن موجود و کاهش التهاب کمک کنند.

غذاهای مفید برای روده

وقتی رژیم غذایی متنوعی سرشار از محصولات تازه، مغزها و دانه‌ها داشته باشیم، هم میکروب‌های روده سود می‌کنند و هم پوست. پژوهشگران به این رابطه محور روده‌پوست می‌گویند. وقتی غذاهای گیاهی متنوعی می‌خوریم، میکروب‌های روده ترکیباتی آزاد می‌کنند که خاصیت ضدالتهابی و آنتی‌اکسیدانی دارند و این ترکیبات بر پوست هم اثر می‌گذارند.

راه‌حل این است که طیف گسترده‌ای از غذاهای گیاهی بخوریم؛ از جمله میوه‌ها و سبزیجات، حبوبات، غلات کامل، گیاهان و ادویه‌ها. غذاهای تخمیری مانند کلم‌ترش، کیمچی(نوعی سبزی تخمیری کره‌ای)، کامبوچا (نوشیدنی تخمیری چای) یا ماست هم برای تغذیه میکروب‌های روده بسیار مفید هستند.

شاید در ۶۰ سالگی ۳۰ ساله به نظر نرسید، اما رژیم غذایی سالم به پوست شما بهترین شانس را برای سالم‌ماندن در سال‌های آینده را می‌دهد. البته کرم ضدآفتاب را هم فراموش نکنید.