دبیر انجمن صنفی شرکت‌های حمل‌ونقل ریلی مسافری از افزایش ۲۱ درصدی نرخ بلیت قطار خبر داد؛ افزایشی که پس از رشد ۲۵ درصدی در اسفندماه سال‌گذشته، گرانی بلیت را به ۵۱ درصد کمتر از ۴ ماه رساند.

در حالی که مسافران حمل‌ونقل عمومی جاده‌ای از امروز (شنبه، ۱۶ خرداد) با افزایش ۲۱ درصدی نرخ بلیت اتوبوس‌های برون‌شهری مواجه شدند، ساعاتی بعد خبر دیگری نیز منتشر شد که از رشد ۲۱ درصدی قیمت بلیت قطار حکایت داشت؛ افزایشی که در شرایطی اعمال می‌شود که نرخ بلیت قطار تنها حدود سه ماه قبل و از ابتدای اسفندماه سال گذشته نیز ۲۵ درصد افزایش یافته بود.

این دومین افزایش نرخ بلیت قطار در کمتر از چهار ماه اخیر است؛ موضوعی که پرسش‌های جدی را درباره دلایل رشد مداوم هزینه سفرهای ریلی و آینده قیمت‌گذاری در این بخش مطرح کرده است. دبیر انجمن صنفی شرکت‌های حمل‌ونقل ریلی مسافری و خدمات وابسته گفته است که حدود ۳۰ درصد از قطعات یدکی مورد استفاده در ناوگان ریلی وارداتی است.

به گفته فعالان صنعت ریلی، وابستگی ناوگان مسافری کشور به تجهیزات و قطعات خارجی باعث شده نوسانات بازار ارز مستقیماً هزینه تعمیر و نگهداری واگن‌ها و لکوموتیوها را تحت تأثیر قرار دهد. در چنین شرایطی هر جهش ارزی به معنای افزایش هزینه‌های عملیاتی شرکت‌های ریلی است؛ هزینه‌هایی که در نهایت از طریق افزایش نرخ بلیت به مسافران منتقل می‌شود.

افزون بر افزایش هزینه قطعات، رشد قابل توجه دستمزدها نیز به یکی از مهم‌ترین عوامل افزایش قیمت بلیت تبدیل شده است. بر اساس اظهارات دبیر انجمن صنفی شرکت‌های حمل‌ونقل ریلی مسافری، هزینه‌های نیروی انسانی امسال حدود ۵۸ درصد افزایش یافته است.

به همین دلیل فعالان این صنعت معتقدند بدون اصلاح نرخ بلیت، ادامه فعالیت اقتصادی برای بسیاری از شرکت‌های ریلی دشوار خواهد شد.

به گزارش مهر، هرچند در ظاهر افزایش جدید نرخ بلیت قطار ۲۱ درصد اعلام شده، اما بررسی روند قیمت‌ها نشان می‌دهد مسافران در فاصله زمانی کمتر از چهار ماه با دو مرحله افزایش قیمت مواجه شده‌اند. اگر نرخ بلیت اسفندماه را مبنا قرار دهیم، افزایش ۲۵ درصدی ابتدای اسفند و سپس افزایش ۲۱ درصدی خردادماه به معنای رشد تجمعی حدود ۵۱ درصدی هزینه سفرهای ریلی نسبت به نرخ‌های قبل از اسفند است.

همزمانی افزایش قیمت بلیت قطار با رشد ۲۱ درصدی نرخ بلیت اتوبوس‌های برون‌شهری، نگرانی‌هایی را درباره افزایش هزینه سفر برای خانوارها ایجاد کرده است. با توجه به اینکه دلیل افزایش نرخ‌ها را رشد هزینه‌های نگهداری، تعمیرات، قطعات، لاستیک و سایر هزینه‌های بهره‌برداری عنوان شده است، اما مسافران در آغاز فصل سفرهای تابستانی با افزایش همزمان هزینه سفر در دو بخش مهم حمل‌ونقل عمومی کشور مواجه شده‌اند.

اکنون صنعت ریلی در نقطه‌ای قرار گرفته که میان دو هدف «حفظ صرفه اقتصادی شرکت‌های بهره‌بردار» و «حفظ قدرت خرید مسافران» باید تعادل برقرار کند؛ تعادلی که به نظر می‌رسد با تداوم رشد نرخ ارز و افزایش هزینه‌های تولید و خدمات، روزبه‌روز دشوارتر می‌شود.

*زهره آقاجانی